Para cumprir con Sanfins, salta obstáculos sen fin.

Cormorán… Uuuuh!

Cormorán… Uuuuh!

Cormorán… Uuuh!

Cormorán… Uuuh!

Xa non se me quita a cancionciña da cabeza! Estou do Puma e o pavo real, e o galo sube, e o gavián e a pomba ata o mesmo moñudo! Non estou feito para as verbenas, pero quixen achegarme a unha para vela en primeira persoa e ademais aproveitar para facer un pouco de visita cultural e antropolóxica. Por iso, onte achegueime a Sanfins, pero ó de Cambeda (o outro sinceramente dábame un pouco de medo!).

Botando man dos libros de historia local (os corvos mariños tamén podemos ter carné de biblioteca), atopei a historia desta pequena aldea. Resulta que neste lugar da parroquia vimiancesa de Cambeda había unha árbore máxica: un carballo centenario e milagreiro de ampla copa e longas pólas. Resulta que esta árbore disque ten poderes curativos, sobre todo para os rapaces.

Unha magnífica palmeira irrompe no centro da caótica aldea. /Foto: Manuel Rial/

A cerimonia consiste en dar unhas voltas co ofrecido ó redor do carballo. Logo, esgázase unha póla e a persoa enferma debe pasar por debaixo dela. Esta póla métese en barro envolto nun trapo. Se prende, o doente sanda; se non prende, mala sorte.

E eu que ultimamente con estes cambios de temperatura ando un pouco enfermiño, pois decidín ofrecerme ós cultos dendolátricos. Mentres sobrevoaba o palco da orquestra e me dirixia cara a capela, a miña imaxinación soñaba cunha ermida ó carón dunha carballeira que envolvera de misterio o lugar. Levei unha boa desilusión. Non había carballeira, senón palmeira, e tampouco era unha ermida solitaria, senón que dúas vivendas do século XX pegaran directamente os seus muros á vella capela.

Unha ermida de orixe remota, da que conservamos a súa referencia máis antiga no 1607, cando a visita o cardeal J.del Hoyo. No seu interior gardaba xa a imaxe de San Fins, de estilo manierista de finais do XVI. En anos posteriores a ermida foi completamente abandonada, servindo incluso de abrigo para o gando.

Pero a gran renovación xorde cando en 1931, o crego-canteiro Saturnino Guinarte decidiu derribar a obra anterior e erguer un novo edificio, moi sinxelo, de cantería con espadana. A súa xustificación: o anterior presbiterio de bóveda de cantería era moi baixo «y uno se ahogaba allí». Si, señores, o feísmo e a ignorancia non son cousa de agora, como xa imaxinaban.

Disgustado polo choque de realismo co que me atopei na capela, decidín continuar con esperanzas para admirar o sacro lugar do carballo máxico. Tiven que refregar os ollos varias veces para asimilar o que estaba vendo.

Un valado de formigón divide o símbolo do lugar: o seu centenario e máxico carballo. /Foto: Manuel Rial/

O de dar voltas ó redor da árbore para curar as enfermidades, parece hoxe en día complicado, a non ser que sexas saltador de obstáculos profesional. Un fermoso valado de formigón pecha as valiosas posesións do particular que se apropiou dun ben común como é o carballo milagreiro, símbolo cultural do lugar.

A manía do “homo marcus” ou home do marco, de delimitar ben o territorio chega a facer desfeitas desta magnitude. Aínda que parece ser que metade do carballo aínda é noso, xa que está no camiño e aínda por riba o seu tronco revírase cara fóra. Razón esta pola que non puideron pechar completamente a finca con bloques e “por si las moscas” tiveron que contentarse con pechar o que quedaba cunha rede de arame.

De urbanismo, mellor non falar. O bo é aproveitar ó máximo o espazo, pegando ben as casas á capela e se está o carballo, que máis dá. Un completo desastre e outra xoia para a colección do feísmo.

Aínda que sempre queda unha consolación. Deamos grazas a San Fins ou ó deus dos bosques porque o señor ou señora da finca non talara o estorbo que lle supón ter este carballo na leira.

Comentarios cerrados.

Deixar un comentario